Umre nasıl yapılır? Adım adım umre rehberi

Umre nedir?

Bir bakışta umre

Umre beş adımda tamamlanır. Bir adıma dokunarak ayrıntısına gidebilirsiniz.

1. 1 İhram Mikatta ya da mikat hizasından önce niyet edilir. Farz (şart)
2. 2 Telbiye Niyetin ardından “Lebbeyk” denir; ihram başlar. İhramla birlikte
3. 3 Tavaf Kâbe sol tarafta kalacak şekilde yedi şavt. Farz
4. 4 Sa'y Safa ile Merve arasında yedi şavt. Vacip
5. 5 Tıraş Saçlar tıraş edilir ya da kısaltılır; ihramdan çıkılır. Vacip

Adım adım umre

Mikattan Medine'ye kadar yolculuğun sırası. Okunan dualar, ilgili adımın altında Arapça aslı, okunuşu ve anlamıyla yer alır.

1. 1

   1. adım

   Niyet ve ihram

   Mikata gelmeden önce ihrama girilir. Erkekler iki parça dikişsiz beyaz örtüye bürünür; kadınlar kendi tesettürlü kıyafetleriyle ihrama girer. Umreye niyet edilir ve telbiye getirilir; ihram yasakları bu andan itibaren başlar.

   Uygulamada

   İhrama girmeden önce gusül abdesti almak, tırnakları kesmek ve temizlenmek sünnettir. Kerahat vakti değilse iki rekât ihram namazı kılınır. Niyet kalple yapılır, dille de söylenebilir: “Allah'ım, umre yapmak istiyorum; onu bana kolaylaştır ve benden kabul eyle.” Ardından en az bir kez telbiye getirilir. Türkiye'den doğrudan Cidde'ye uçanlar ihrama uçakta, mikat hizasına gelmeden girer.

   Bu adımda okunur

   Umreye niyet

   اللَّهُمَّ إِنِّي أُرِيدُ الْعُمْرَةَ فَيَسِّرْهَا لِي وَتَقَبَّلْهَا مِنِّي

   Allâhümme innî urîdü'l-umrete fe yessirhâ lî ve tekabbelhâ minnî.

   Dualar sayfasında aç: Umreye niyet

   Telbiye

   لَبَّيْكَ اللَّهُمَّ لَبَّيْكَ، لَبَّيْكَ لَا شَرِيكَ لَكَ لَبَّيْكَ، إِنَّ الْحَمْدَ وَالنِّعْمَةَ لَكَ وَالْمُلْكَ، لَا شَرِيكَ لَكَ

   Lebbeyk Allâhümme lebbeyk. Lebbeyke lâ şerîke leke lebbeyk. İnne'l-hamde ve'n-ni'mete leke ve'l-mülk. Lâ şerîke lek.

   Dualar sayfasında aç: Telbiye

2. 2

   2. adım

   Mekke'ye varış

   Cidde'ye inişin ardından kafile otobüsüyle Mekke'deki otele geçilir. Yerleştikten ve kısa bir dinlenmenin ardından, kafile görevlisiyle birlikte umreyi yapmak üzere Mescid-i Haram'a gidilir.

   Uygulamada

   Cidde'den Mekke'ye yol, trafiğe göre yaklaşık bir–bir buçuk saat sürer. Yol boyunca telbiyeye devam edilir. Mescid-i Haram'a sağ ayakla, giriş duası okunarak girilir. Kâbe'yi ilk gördüğünüz anda dua etmek güzel bir gelenektir; dualarınızı önceden hazırlayabilirsiniz.

   Bu adımda okunur

   Mescide girerken

   اللَّهُمَّ افْتَحْ لِي أَبْوَابَ رَحْمَتِكَ

   Allâhümme'ftah lî ebvâbe rahmetik.

   Dualar sayfasında aç: Mescide girerken

3. 3

   3. adım

   Tavaf

   Hacerü'l-Esved hizasından başlanarak Kâbe sol tarafta kalacak şekilde yedi şavt (tur) dönülür. Her şavt Hacerü'l-Esved hizasında başlar ve orada biter. Umre tavafına başlarken telbiye bırakılır.

   Uygulamada

   Tavaf abdestli yapılır. Erkekler tavaf boyunca ihramın üst örtüsünü sağ koltuk altından geçirip sol omuz üzerine atar (ıztıba); ilk üç şavtta kısa adımlarla, omuzları silkeleyerek yürür (remel). Her şavtın başında Hacerü'l-Esved'e el kaldırılarak selam verilir (istilam). Rüknü Yemânî ile Hacerü'l-Esved arasında “Rabbenâ âtinâ…” duası okunabilir. Tavaftan sonra mümkünse Makam-ı İbrâhim'in arkasında, kalabalık ise Harem'in uygun bir yerinde iki rekât tavaf namazı kılınır.

   Bu adımda okunur

   Tavafta okunan dua

   رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ

   Rabbenâ âtinâ fi'd-dünyâ haseneten ve fi'l-âhireti haseneten ve kınâ azâbe'n-nâr.

   Dualar sayfasında aç: Tavafta okunan dua

4. 4

   4. adım

   Sa'y

   Safa tepesinden başlanarak Safa ile Merve arasında yedi şavt gidip gelinir. Safa'dan Merve'ye gidiş bir şavt, Merve'den Safa'ya dönüş ikinci şavt sayılır; yedinci şavt Merve'de biter.

   Uygulamada

   Safa'ya çıkınca Kâbe'ye dönülerek tekbir getirilir ve dua edilir; aynısı Merve'de de yapılır. Yeşil ışıklarla işaretli bölümde erkekler hafifçe koşar (hervele). Sa'y için abdestli olmak şart değildir, müstehaptır. Yaşlı ve hastalar sa'yi tekerlekli sandalye ile yapabilir.

   Bu adımda okunur

   Sa'ye başlarken

   إِنَّ الصَّفَا وَالْمَرْوَةَ مِنْ شَعَائِرِ اللَّهِ

   İnne's-Safâ ve'l-Mervete min şeâirillâh.

   Dualar sayfasında aç: Sa'ye başlarken

5. 5

   5. adım

   Tıraş veya kısaltma

   Sa'yin ardından erkekler saçlarını tıraş ettirir (halk) ya da kısaltır (taksir); kadınlar saç uçlarından bir miktar keser. Böylece ihramdan çıkılır ve umre tamamlanmış olur.

   Uygulamada

   Tıraş olmak, kısaltmaktan daha faziletlidir. Hanefî mezhebine göre kısaltmada başın en az dörtte birindeki saçların parmak ucu boyu (yaklaşık 2 cm) kesilmesi gerekir; saçın tamamını kısaltmak daha uygundur. Kadınlar saçlarının ucundan parmak ucu kadar keser. Tıraşla birlikte ihram yasakları sona erer.

6. 6

   6. adım

   Medine ziyareti

   Programın Medine bölümünde Mescid-i Nebevî'de namazlar kılınır, Hz. Peygamber'in (s.a.v.) kabri ziyaret edilerek selam verilir. Medine ziyareti umrenin bir parçası değildir; ancak çok değerli bir ziyarettir.

   Uygulamada

   Mescid-i Nebevî'de kılınan namazın, Mescid-i Haram dışındaki mescitlerde kılınan bin namazdan daha faziletli olduğu hadislerde bildirilmiştir. Ravza'da namaz kılmak için Nusuk uygulamasından randevu alınması gerekir; kafile görevliniz yardımcı olur. Bakî' Mezarlığı, Kuba Mescidi, Uhud ve Kıbleteyn Mescidi programda genellikle ziyaret edilen yerlerdir.

   Bu adımda okunur

   Hz. Peygamber'e selam

   اَلسَّلَامُ عَلَيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ

   Es-selâmu aleyke yâ Resûlallâh.

   Dualar sayfasında aç: Hz. Peygamber'e selam

7. 7

   7. adım

   Veda ve dönüş

   Mekke'den ayrılmadan önce veda tavafı yapılır, son kez dua edilir ve dönüş yolculuğuna çıkılır.

   Uygulamada

   Veda tavafı hacda vaciptir; umre yapanlar için vacip değildir, ancak Mekke'den ayrılırken veda tavafı yapmak güzel bir davranıştır. Zemzem, havayolunun belirlediği kurallara göre taşınabilir. Havalimanı transferi kafileyle birlikte yapılır.

Sık karıştırılanlar

İlk kez gidenlerin en çok sorduğu küçük ama önemli noktalar.

• Telbiye ne zaman bırakılır?

  Umre tavafına başlarken telbiye bırakılır.

• Tavafta Kâbe hangi tarafta kalır?

  Kâbe sol tarafınızda kalır. Her şavt Hacerü'l-Esved hizasında başlar ve orada biter.

• Sa'y nerede biter?

  Safa'dan Merve'ye gidiş bir, dönüş ikinci şavt sayılır; yedinci şavt Merve'de biter.

• Cidde'ye uçanlar nerede ihrama girer?

  Türkiye'den doğrudan Cidde'ye uçanlar ihrama uçakta, mikat hizasına gelmeden girer.

• Saç ne kadar kısaltılır?

  Hanefî mezhebine göre başın en az dörtte birindeki saçlar parmak ucu boyu (yaklaşık 2 cm) kesilir; tamamını kısaltmak daha uygundur.

• Medine ziyareti umreye dahil mi?

  Hayır, Medine ziyareti umrenin bir parçası değildir; ancak çok değerli bir ziyarettir.

Kâbe'nin çevresi

Tavaf ederken adını sık duyacağınız noktalar ve her birinde neye dikkat edeceğiniz.

• Hacerü'l-Esved

  Kâbe'nin doğu köşesinde, gümüş bir çerçeveye oturtulmuş siyah taş. Tavafın çizgisi buradan geçer: her şavt onun hizasında başlar ve yine onun hizasında tamamlanır. Taşı öpmek ya da ona dokunmak sünnettir; yanına ulaşamadığınızda elinizi kaldırıp uzaktan selamlamanız aynı sünneti yerine getirir.

• Mültezem

  Kâbe kapısıyla Hacerü'l-Esved arasında kalan, iki metre kadar genişliğindeki duvar parçası. Göğsünü ve yanağını bu duvara dayayarak dua etmek eskiden beri sürdürülen bir gelenektir. Kalabalıkta oraya varmak çoğu zaman mümkün olmaz; karşısında durup dua etmek de yeterlidir.

• Makam-ı İbrâhim

  Hz. İbrâhim'in Kâbe'nin duvarlarını yükseltirken üzerine çıktığı taş; bugün kapının karşısında, camlı bir muhafazanın içinde durur. Adı Kur'an'da geçer (Bakara 2/125). Tavafın ardından kılınan iki rekât namaz imkân varsa bu taşın arkasında, kalabalıkta ise Harem'in uygun herhangi bir yerinde kılınır.

• Hicr-i İsmâil (Hatîm)

  Kâbe'nin kuzey yüzünü yarım ay biçiminde saran, alçak duvarlı açık alan. Bir bölümü Kâbe'nin ilk temellerinin içinde kaldığı için Kâbe'den sayılır. Bu yüzden tavaf duvarın dışından dönülerek yapılır; Hatîm'in içinden geçilen şavt eksik kalır.

• Rüknü Yemânî

  Hacerü'l-Esved'e varmadan önce geçilen, güneybatıya bakan köşe. Ulaşabiliyorsanız sağ elinizle dokunmanız sünnettir; ulaşamıyorsanız durmadan yolunuza devam edersiniz. Bu köşeden Hacerü'l-Esved'e kadar olan kısa yolda “Rabbenâ âtinâ…” duası okunur.

Tavaf ve sa'yde dikkat edilecekler

Kalabalıkta, namaz vakitlerinde ve özel durumlarda nasıl davranacağınıza dair kısa notlar.

• Şavtları saymak

  Yedi şavtı akılda tutmak kalabalıkta sanıldığından zordur; parmak sayacı ya da tesbih işinizi kolaylaştırır. Kaçıncı turda olduğunuzdan emin olamazsanız tavafı nasıl tamamlayacağınızı din görevlinize sorun, çünkü cevap tavafın türüne göre değişebilir.

• Abdestiniz bozulursa

  Tavaf abdestle yapılır. Tur sırasında abdestiniz bozulursa tavafı orada bırakıp abdest alırsınız; genel uygulama, dönüşte yarım kalan şavttan devam etmektir. Durumunuz farklıysa ayrıntıyı din görevlinizle netleştirin.

• Kamet getirildiğinde

  Farz namaz için kamet okununca tavafa ara verilir, namaz cemaatle kılınır ve ardından kalınan noktadan tavafa dönülür. Ezan yaklaşırken görevliler kadınları kendilerine ayrılan bölümlere yönlendirir; bu yönlendirmeye erkenden uymak hem size hem çevrenize rahatlık sağlar.

• İzdihamda istilam

  Hacerü'l-Esved'e dokunmak bir sünnettir; birini itmek ya da incitmek ise kaçınılması gereken bir kul hakkıdır. Kalabalık saatlerde selamı uzaktan verip yürümeye devam edin. Kadınların özellikle erkek kalabalığının arasına girmemesi tavsiye edilir.

• Tavaf namazının vakti

  Tavaftan sonraki iki rekât, Hanefî mezhebine göre güneş doğarken ya da batarken olduğu gibi kerahat vakitlerinde kılınmaz; vakit çıkınca kılınır. Şâfiî mezhebinde ise bu namazın her saatte kılınabileceği kabul edilir. Hangi görüşle hareket edeceğinizi din görevlinize danışın.

• Özel hâldeki kadınlar

  Âdet ya da lohusalık hâlindeki kadınlar ihrama girebilir, telbiye getirip dua edebilir; ancak temizlenmeden tavaf yapamaz. Programın süresi temizlenmeye yetmeyecek gibi görünüyorsa bunu yola çıkmadan din görevliniz ve kafile sorumlunuzla konuşun.

• Sa'y arasında mola

  Sa'y tavaftan sonra yapılır, fakat ikisinin arasında dinlenmekte ya da şavtlar arasında kısa bir mola vermekte sakınca yoktur. Uzun yürüyüş zorlayacaksa tekerlekli sandalye veya elektrikli araç hizmetinden yararlanabilirsiniz.

Umrenin farzları ve vacipleri

Hanefî mezhebine göre umrenin iki farzı ve iki vacibi vardır.